22 جولای 2025- یک مطالعه ی جدید به رهبری محققان مؤسسه ماونت سینای نشان داده است که قرار گرفتن در معرض گروهی از مواد شیمیایی مصنوعی با نام مواد پرفلورو و پلی‌فلورو آلکیل(PFAS) که اغلب به مواد شیمیایی ماندگار معروف هستند، ممکن است خطر ابتلا به دیابت نوع ۲را افزایش دهد. این یافته ها در نشریهeBioMedicine منتشر شده اند.
جزئیات مطالعه
محققان این مطالعه ی مورد-شاهدی تو در تو (که در درون یک مطالعه بزرگتر و گروهی انجام می شود) را با کمک پایگاه داده BioMe انجام دادند؛ این پایگاه داده های الکترونیکی سوابق سلامت بیش از ۷۰۰۰۰شرکت کننده را که از سال ۲۰۰۷در بیمارستانMount Sinai در نیویورک تحت مراقبت قرار گرفته بودند، شامل می شود .در این مطالعه، محققان ۱۸۰نفر را که اخیراً به دیابت نوع ۲مبتلا شده بودند با ۱۸۰فرد مشابه بدون دیابت مقایسه کرده است. تمام شرکت کنندگان بر اساس سن، جنس و نژاد همسان سازی شده بودند.
نتایج
محققان با استفاده از نمونه های خون، سطح PFAها- گروهی از مواد شیمیایی که در وسایلی مانند ظروف نچسب، مبلمان ضدلک و لباس‌های ضدآب به کار می روند - را اندازه گیری کرده و دریافتند که سطح بالای PFAS در خون به طور معناداری با افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲در آینده مرتبط است.
بطور خاص، یک سهک(tertile) افزایش در غلظت ترکیبات PFA در خون با 31 درصد افزایش احتمال بروز دیابت نوع ۲همراه بود(نسبت شانس=1.31؛ فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۱.۰۱تا ۱.۷۰)، که در این میان، ماده پرفلورو‌اکتان سولفونات(PFOS) بیشترین سهم را در این ارتباط داشت.
متابولیت هایی که هم با ترکیباتPFA و هم با احتمال ابتلا به دیابت نوع ۲مرتبط بودند شامل 5-هیدروکسی تریپتوفان، گلوکو‌هپتولوز، و سولفولیتوکولی گلیسین بودند؛ و ارتباط با سولفولیتوکولی گلیسین پس از اصلاح برای آزمون های متعدد، همچنان باقی ماند.
تیم تحقیق همچنین دریافت که این ارتباط ممکن است ناشی از اختلالات متابولیکی در سنتز آمینواسیدها و متابولیسم داروها باشد، که می تواند توضیح دهد PFAها چگونه توانایی بدن در تنظیم قند خون را تحت تأثیر قرار می دهند.
مسیرهای زیستی مرتبط با ترکیب PFAها و دیابت نوع 2 عبارت بودند از: متابولیسم گلوتامات، متابولیسم آرژینین و پرولین، و متابولیسم دارویی از طریق آنزیم های خانواده سیتوکروم P450.
دیدگاه پژوهشگران
دکتر ویشال میدیا، آمارشناس و استاد یار پزشکی محیطی در دانشکده پزشکی Icahn درMount Sinai ، گفت: PFAها مواد شیمیایی مصنوعی هستند که در برابر گرما، روغن، آب و لکه مقاومت می کنند و در بسیاری از محصولات روزمره یافت می شوند. چون به راحتی تجزیه نمی شوند، در محیط زیست و بدن انسان تجمع می یابند. مطالعه ما از نخستین تلاش ها برای بررسی نحوه تأثیر این مواد در اختلالات متابولیسم بدن و افزایش خطر دیابت، به ویژه در جمعیت های متنوع ایالات متحده است.
اهمیت این یافته ها و آینده تحقیقات
یافته های این مطالعه بر اهمیت جلوگیری از قرار گرفتن در معرض PFAهابرای ارتقاء سلامت عمومی و توسعه درک سازوکارهای بالقوه ای که این مواد بر متابولیسم انسان دارند، تأکید می کنند.
دکتر داماسکینی والوی، نویسنده ارشد این مقاله و استاد یار بهداشت عمومی و پزشکی محیطی در دانشکدهIcahn ، گفت: این تحقیق از چارچوب اکسپوزومیکس برای مشخص کردن تأثیرات محیطی و تغییرات متابولیکی مرتبط که در بروز دیابت نوع ۲در جمعیت های آسیب پذیر آمریکا نقش دارند، بهره برده است.این یافته ها می توانند به طراحی مداخلات مؤثرتر برای پیشگیری زودهنگام از دیابت نوع ۲در آینده با در نظر گرفتن تماس افراد با مواد شیمیایی محیطی در کنار عوامل ژنتیکی، بالینی و سبک زندگی شناخته شده کمک کنند.
تحقیقاتی که نشان می دهند PFAها یک عامل خطر برای چندین بیماری مزمن مانند چاقی، بیماری های کبدی و دیابت هستند، رو به افزایش است. پژوهشگران خواستار مطالعات اکسپوزومی بیشتر با ترکیب داده های محیطی و داده های ژنتیکی شدند تا درک بهتری از این مواجهات بر متابولیسم بدن که به بیماری های مزمن منجر می شوند، حاصل شود.
همچنین، آن ها خواستار گسترش جمعیت های مورد مطالعه در طول زندگی- از پیش از لقاح تا سالمندی - شدند تا اثرات سلامت محیطی را در مراحل حساس زندگی و در کل طول عمر بشری بررسی کنند.
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2025-07-links-chemicals-diabetes.html